|
Hazımsızlık ve Şişkinlik
::::::::::::::::::::::::
Yemeklerden yarım
saat sonra hissedilen, karın üst kısımlarında ve göbek çevresindeki
gerginlik ve şişkinlik şikayetlerinin çoğu -zannedildiğinin aksine-
mideye bağlı değildir. Kabızlık, hazımsızlık ve şişkinlik şikayetlerinin
birçoğundan sorumludur.
Mide çıkışında boşaltımı engelleyen bir hastalık mevcut değil ve mide
ileri derecede sarkmamış veya genişlememiş ise hazımsızlık ve şişkinlik
şikayetlerinin kaynağı genellikle mide değildir. Sindirim salgılarının
az salgılandığı veya barsak sistemini ilgilendiren dolaşım sisteminde
yetmezliğe neden olan bazı hastalıklar çok az da olsa hazımsızlık ve
şişkinlik şikayetlerine neden olabilir.
Hazımsızlık ve şişkinlik şikayetlerinin en sık nedeni, vücudun diğer bir
kısmını ilgilendiren bir enfeksiyon hastalığı veya bir kronik
hastalıktır. Bu tür hastalıklar iyi bir araştırma sonucu tanınabilir ve
tedavi edilebilir. Eğer herhangi bir neden bulunamamış ve şikayetler
devam ediyor ise kabızlık da değerlendirilmeye alınmalıdır. Haftada iki
kez barsaklarını boşaltamayan kişi kabız sayılır. Haftada bir kez veya
daha az sayıda tuvalete giden kişide ileri derecede kabızlıktan
bahsedilir. Ayrıca halk arasında gizli kabızlık olarak bilinen bir
kavram vardır. Bu halde kişinin hergün tuvalete gitmesine rağmen kalın
barsağını yeteri kadar boşaltamaması söz konusudur.
Yenen yiyeceklerin sindirilemeyen kısımları kalın barsağa ulaşmakta ve
orada bulunan bakteriler tarafından parçalanabilmektedir. Kalın barsak
birbuçuk kilo kadar büyük abdesti (gaita) depolayabilmekte ve her
gramında yüzlerce milyar bakteri bulunmaktadır. Bu bakteriler gaz
üretmektedir. Bu gazlar ya yellenme ile yada kana geçip akciğerler veya
böbrekler ile dışarı atılmaktadır. Bu nedenle günde iki litre kadar gaz
üretilmesine rağmen kalın barsak içinde normal halde sadece 200
santimetreküp gaz bulunmaktadır. Kabız kişilerde barsak içinde hem daha
fazla gaita hem de daha fazla gaz bulunmaktadır.
Kabız kişilerde, hazımsızlık ve şişkinlik şikayetlerinin yemeklerden
yarım saat kadar sonra başlaması bir tesadüf değildir. Yemekle birlikte
kalın barsakta oluşan yetersiz hareketler, biriken gaitanın ve gazların
sıkışmasına neden olmakta ve şikayete neden olmaktadır.Gizli kabızlıkta
da aynı şikayetler olmaktadır. Kişi hergün tuvalete çıkmasına rağmen
kalın barsak yeteri kadar boşalamamakta ve barsağın gaita içreriği ve
gaz miktarı normalden fazla olmaktadır.
Kabızlığın neden olduğu hazımsızlık ve şişkinliğin tanınmasında kolay
uygulanan bir yöntem olan "kalın barsak geçiş zamanının ölçülmesi"
faydalı bilgiler vermektedir. Kabızlık tespit edilmesi halinde beslenme
alışkanlıklarının düzeltilmesi yeterli miktarda lifli gıda alınımının
sağlanması gerekmektedir.
Hamilelik Ve Hzımsızlık
Hamilelikte sıkça rastlanılan hazımsızlık ve
şişkinilik genellikle östrojen ve progesteron hormonlarındaki artışa
bağlıdır. Bu hormonlar sindirim sistemi de dahil olmak üzere tüm düz
kaslarınızda gevşemeye neden olur. Sindirim sistemini oluşturan
kaslardaki gevşeme sindirim işlemini yavaşlatır. Sonuçta özellikle fazla
yenen yemeklerden sonra şişkinlik, hazımsızlık ve karın bölgesinde
rahatsızlığa neden olur.
Hamileliğiniz süresince hazımsızlık sorunu
yaşamanız normaldir ancak bazı ufak önlemler ile rahatsızlığınızın
şiddeti ve sıklığını azaltabilirsiniz. Öncelikle bol ve rahat kıyafetler
giymelisiniz. Özellikle bel ve karın bölgesini gereğinden fazla sıkan
giysiler şikayetlerinizin artmasına neden olabilir. Günde 3 defa büyük
öğünler yemektense öğünlerinizi gün içerisine bölüp daha sık aralıklarla
ama azar azar yemeniz, yemeğe yeteri kadar zaman ayırmanız ve iyice
çiğnemeniz önemlidir.
|